Voorkomen vergelingsziekte niet mogelijk, het beheersen ervan wel

De vergelingsziekte rukt steeds verder op in suikerbietenpercelen. Zo kampten dit jaar aanzienlijk meer percelen met deze aantasting dan in 2019. Een oorzaak van deze toename is, volgens het IRS, dat de veroorzaker de seizoenen makkelijker overleeft in bijvoorbeeld bietenhopen, in bietenopslag en in onkruiden. Voor het IRS reden de vergelingsziekte op de agenda van de online suikerbieteninformatiedag 2020 te plaatsen. Volgens Elma Raaijmakers van het IRS is het voorkomen van de vergelingsziekte niet mogelijk. „Maar het beheersen ervan wel.”

Om de vergelingsziekte te beheersen is tijdens het groeiseizoen een wekelijkse telling van de bladluizen in de bietenpercelen noodzakelijk. Daarbij krijgt de teler ondersteuning van de bladluiswaarschuwingsdienst. In de periode van 1 april tot en met 15 juli ontvangt hij bij een overschrijding van de bladluisschadedrempel in zijn gebied, een SMS-bericht.

Het duurt het circa 6 tot 8 weken voordat de eerste symptomen van overdracht in de bieten zichtbaar zijn. Vanaf half juli verloopt de verspreiding binnen een perceel langzaam. Dit komt enerzijds doordat de bieten zich dan al flink hebben gevormd en anderzijds zijn dan reeds veel natuurlijke vijanden in de percelen aanwezig. Overigens draagt niet iedere bladluis het virus bij zich.

De beste maatregel om de vergelingsziekte te beheersen is het vernietigen van de virusbronnen. Dit betekent concreet: het verwijderen van onkruiden en de opslag van suikerbieten. Daarnaast dient de teler de adviezen van de bladluiswaarschuwingsdienst te volgen en bij de bestrijding kiezen voor de juiste middelen. En bij dit alles dienen de natuurlijke vijanden te worden gespaard. De belangrijkste natuurlijke vijanden zijn: gaasvliegen, lieveheersbeestjes, sluipwespen, soldaatkevers en zweefvliegen. De soldaatkevers en lieveheersbeestjes spelen een belangrijke rol vroeg in het seizoen.

Bij praktijkproeven door het IRS blijken Closer, Batavia en Teppeki effectief in de beheersing van bladluizen. Pyrethroïde (Sumicidin Super) bleek niet effectief. De werking van de insecticiden kan volgens het IRS worden verhoog door bij Batavia een liter olie toevoegen. Daarnaast is spuiten bij een hoge luchtvochtigheid, dus in de avond, effectief. Bovendien breekt zonlicht de insecticiden af. Bij voorkeur minimaal 400 liter spuitvloeistof per hectare.

In internationaal verband wordt actief gezocht naar mogelijkheden om suikerbieten minder aantrekkelijk te maken voor luizen, totdat er natuurlijke vijanden zijn. „Verder wordt geprobeerd om met teeltmaatregelen de ouderdomsresistentie te bevorderen. Daarnaast lopen er onderzoeken naar nieuwe insecticiden en meer resistentere/tolerantere rassen. Verder wordt onderzocht wanneer in het seizoen de grootste kans bestaat op een virusaantasting,” aldus Elma Raaijmakers.